Wat is een tuinmuur?

Een tuinmuur is een vrijstaande muur, meestal van baksteen of natuursteen, die een tuin begrenst, afschermt of indeelt. Anders dan een gevelmuur draagt een tuinmuur geen dak of vloer. Hij staat wel aan twee kanten volledig in weer en wind en krijgt windbelasting zonder steun van dwarsmuren. Dat maakt de eisen aan fundering, steenkeuze en afdekking juist strenger dan veel mensen denken.

Opbouw

• Fundering: een strokenfundering of funderingsbalk die tot op vorstvrije diepte reikt, zodat de muur niet door bevriezing van de grond omhoog wordt gedrukt. Op slappe grond is een zwaardere fundering of advies van een constructeur nodig.
• Muurwerk: vaak steens (circa 21 cm) of met pijlers op regelmatige afstand, omdat een halfsteens muur zonder steun snel kantelt.
• Afdekking: een muurafdekker of rollaag met overstek en waterhol bovenop. Zonder afdekking trekt regenwater van boven in de muur.
• Dilatatievoegen: in een lange muur verticale voegen die krimp en uitzetting opvangen, zodat er geen scheuren ontstaan.

Toepassing

• Erfafscheiding tussen tuinen of langs de openbare weg.
• Windscherm of privacyscherm bij een terras.
• Keermuurtje bij hoogteverschillen (dan geldt een zwaardere berekening, want grond duwt zijwaarts).
• Historische ommuurde tuinen en moestuinen.

Vergunning

In Nederland is een erfafscheiding onder voorwaarden vergunningvrij. Als vuistregel geldt achter het huis tot 2 meter hoog en aan de voorkant tot 1 meter, maar het omgevingsplan van je gemeente kan afwijken en bij een monument of beschermd gezicht gelden extra regels. Controleer het altijd via het Omgevingsloket of bij de gemeente voordat je begint. Zie ook het artikel over de erfafscheiding.

Tips voor de praktijk

• Kies vorstbestendige steen en mortel: een tuinmuur wordt veel natter dan een gevel. Vraag bij de leverancier om steen die geschikt is voor zware blootstelling.
• Bescherm de voet: laat de onderste lagen niet in natte aarde of tegen opgehoogde grond staan zonder waterkerende laag.
• Let op de buren: staat de muur op de erfgrens, maak dan vooraf schriftelijke afspraken over plaats, hoogte en onderhoud.
• Dek vers metselwerk af bij regen en vorst, anders spoelt of bevriest de mortel.

Gerelateerde termen

• Erfafscheiding
• Strokenfundering
• Rollaag
• Dilatatievoeg
• Metselverband
• Mortel

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.