Wat is een wisselsponning?

Een wisselsponning is een sponning die van richting wisselt: voor het ene onderdeel ligt hij aan de buitenkant, voor het andere aan de binnenkant. De term wordt gebruikt bij kozijnen en bij plaatmateriaal zoals isolatieplaten.

1. Wisselsponning in kozijnen

In een kozijn kan één stijl of dorpel twee functies hebben. Een voorbeeld: naast een buitendeur zit in hetzelfde kozijn een raam. De deur draait naar binnen en vraagt een buitensponning, het raam heeft een binnensponning nodig. De stijl tussen deur en raam krijgt dan een wisselsponning: op tekening vaak aangeduid als bu/bi (buiten/binnen).

Ook een sponning in een stijl of dorpel waartegen tegengesteld draaiende deuren of ramen sluiten, heet wisselsponning. De lat die aan de binnensponning wordt toegevoegd om de sponning geschikt te maken voor zowel raam als deur, heet een wissellat.

Let op bij bestellen en maken: geef bij elke stijl en dorpel duidelijk aan welke kant buiten- en welke binnensponning is, en welke kant de draairichting heeft. Een verkeerd gemaakte wisselsponning betekent vaak een nieuw kozijnhout.

2. Wisselsponning op plaatmateriaal

Isolatieplaten, bijvoorbeeld van polystyreen, hebben vaak een sponning langs de randen: aan de ene rand naar boven, aan de andere rand naar beneden. Twee platen grijpen zo over elkaar heen. Het voordeel is dat er geen doorgaande naad ontstaat, waardoor je een koudebrug en luchtlekken langs de naad beperkt.

Tip bij het leggen: leg platen met sponning altijd met de sponningen in elkaar en druk ze goed aan. Zaag je een plaat af, dan verlies je aan die kant de sponning; werk die naad extra goed af, bijvoorbeeld met de door de fabrikant voorgeschreven tape of schuim.

Gerelateerde termen

• Sponning
• Dorpel
• Wisseldorpel
• Koudebrug
• Polystyreen

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.