Wat is een zelfbouwwijk?

Wat is een zelfbouwwijk?

Een zelfbouwwijk is een wijk of buurt waar (vrijwel) alleen woningen staan die particulieren zelf hebben laten ontwerpen en bouwen, zonder tussenkomst van een projectontwikkelaar. De gemeente of een grondeigenaar verkoopt hier losse bouwkavels aan particulieren. De koper is zelf opdrachtgever en kiest een architect of bouwbedrijf, laat een ontwerp maken en regelt de bouw. Dit heet particulier opdrachtgeverschap. Bekende Nederlandse voorbeelden liggen in Almere, zoals het Homeruskwartier.

Hoe werkt het?

  1. Kavel kiezen: de gemeente biedt kavels aan, vaak met een kavelpaspoort. Daarin staan de spelregels voor die kavel, zoals bouwvlak, maximale hoogte, rooilijn en parkeren.
  2. Ontwerp laten maken: het ontwerp moet passen binnen het omgevingsplan (sinds de Omgevingswet het vroegere bestemmingsplan) en het kavelpaspoort.
  3. Vergunning aanvragen: voor de bouw van een woning is een omgevingsvergunning nodig.
  4. Bouwen: met een aannemer, een bouwbedrijf voor casco of in delen zelf.

Wil je met meerdere huishoudens samen bouwen, dan heet dat collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO).

Toepassing en aandachtspunten

  • Lees het kavelpaspoort vóór aankoop: de regels bepalen wat je kunt bouwen. Een droomontwerp dat niet past, kost tijd en geld.
  • Bodem en aansluitingen: vraag naar grondonderzoek en naar de aansluitingen op riool, water en elektriciteit, en wie welke kosten betaalt.
  • Welstand: in sommige zelfbouwwijken gelden weinig of geen welstandseisen, in andere juist een beeldkwaliteitsplan.
  • Planning en financiering: houd rekening met de bouwplicht binnen een termijn en met een bouwdepot bij de hypotheek.
  • Verkoopbaarheid: een zeer eigenzinnig ontwerp past bij je wensen, maar kan bij latere verkoop een kleinere doelgroep hebben.

Gerelateerde termen

  • Kavel
  • Collectief particulier opdrachtgeverschap
  • Bestemmingsplan
  • Omgevingsvergunning
  • Welstandsvrij bouwen

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.