Wat is filigraan?

Filigraan verwijst van origine naar een sierkunst-techniek waarbij fijne metaaldraadjes tot een opengewerkt patroon worden gevormd. In de bouw wordt de term vooral gebruikt voor de filigraan-betonvloer of breedplaatvloer: een prefab betonplaat van slechts enkele centimeters dik, voorzien van wapening en een uitstekend tralieliggertje, die op de bouwplaats wordt aangevuld met in-situ stortbeton.

Filigraan in de bouw

Filigraan-vloer (breedplaatvloer)

  • Onderkant van prefab beton (50-70 mm dik)
  • Tralieligger van staal staat erbovenop
  • Uitstekende wapening aan de bovenzijde
  • Druklaag wordt op de bouwplaats gestort
  • Eindigt als monolithische vloer

Filigraan-wand

  • Dunne prefab schil met wapening
  • Twee schillen met spouw ertussen
  • In-situ kern gestort op de bouw

Voordelen filigraan-systeem

  • Snelle uitvoering — geen volledige bekisting nodig
  • Glad zichtoppervlak — geen bestucadoring nodig aan onderzijde
  • Maatvast — geprefabriceerd onder geconditioneerde omstandigheden
  • Flexibel ontwerp — eenvoudig op maat te maken voor elk grondplan
  • Minder materiaal — combinatie van prefab en in-situ

Toepassing

Filigraan-vloeren worden veelvuldig toegepast in:

  • Woningbouw — vloeren voor appartementen en eengezinswoningen
  • Utiliteitsbouw — kantoren, scholen, ziekenhuizen
  • Industriebouw — productie- en opslagloodsen
  • Parkeergarages — bovenliggende lagen
  • Daken — als drukverdelende laag

Bij de plaatsing rust de filigraan tijdelijk op stempels (onderstempels), tot het stortbeton voldoende sterkte heeft bereikt. De tralieligger zorgt zowel voor stijfheid tijdens transport en plaatsing als voor schuifverbinding tussen prefab en in-situ beton.

Filigraan als sierkunst

In de smeedkunst en juwelierskunst is filigraan een eeuwenoude techniek waarbij dunne gouden of zilveren draden tot bloemen, krullen en patronen worden gesoldeerd. In de architectuur duikt deze ornamentvorm op in:

  • Smeedijzeren hekken rond paleizen en kerken
  • Balkonleuningen in jugendstil-gebouwen
  • Glas-in-lood met fijne loodlijnen

Gerelateerde termen

  • Breedplaatvloer
  • Prefab
  • Beton
  • Kanaalplaatvloer
  • Tralieligger

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.