Houtsnijwerk is het bewerken van hout met snijgereedschap zoals beitels en gutsen om er een decoratieve of figuratieve vorm in aan te brengen. Het is een ambacht dat wordt gebruikt voor ornament, reliëf, beeldhouwwerk en fijne detaillering in en aan gebouwen. In tegenstelling tot draai- of freeswerk wordt het materiaal met de hand weggestoken.
Toepassing in de bouw
- Interieur — trappen, balusters, betimmeringen, deur- en schoorsteenpartijen
- Meubel en kerkelijk werk — preekstoelen, koorbanken, altaren en panelen
- Gevels — consoles, kraagstenen (in hout), makelaars en versierde windveren
- Restauratie — het namaken of bijwerken van bestaand ornament aan monumenten
Techniek en houtkeuze
- Reliëfsnijwerk — het patroon steekt uit een achtergrondvlak; ondiep (bas-reliëf) of diep (haut-reliëf)
- Doorbroken werk — waarbij de achtergrond volledig is weggehaald, zoals bij traceerwerk
- Beeldhouwwerk — vrijstaand, in de volle massa gesneden
Voor snijwerk kies je bij voorkeur zacht, gelijkmatig en niet te vezelig hout, zoals lindehout, dat vaak wordt gebruikt omdat het weinig nerf toont en fijn te bewerken is. De gutsen moeten vlijmscherp zijn; bot gereedschap scheurt de vezel in plaats van hem schoon af te steken. Werk zoveel mogelijk met de vezel mee om uitbreken te voorkomen.
Gerelateerde termen
- Hout
- Ornament
- Reliëf
- Guts
- Beitel
- Lijstwerk
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
