Kalk is een van de oudste bouwmaterialen: een bindmiddel dat ontstaat door kalksteen te branden in een kalkoven. De gebrande steen (ongebluste kalk) wordt daarna met water geblust tot gebluste kalk. Kalk wordt gebruikt als bindmiddel in metsel- en pleistermortel en in kalei. Het is dampopen en flexibeler dan cement, waardoor het bij uitstek geschikt is voor oude en monumentale muren.
Van kalksteen tot bindmiddel
Kalksteen (calciumcarbonaat) wordt in de kalkoven verhit tot ongeveer 900 graden. Daarbij ontstaat ongebluste kalk (calciumoxide). Door deze met water te blussen, ontstaat gebluste kalk (calciumhydroxide), de vorm die je verwerkt. Er zijn twee hoofdtypen:
- Luchtkalk — verhardt langzaam door opname van koolstofdioxide uit de lucht (carbonatatie) en verandert daarbij weer in kalksteen. Verhardt alleen in aanwezigheid van lucht.
- Hydraulische kalk — bevat stoffen die de kalk ook zonder lucht, en zelfs onder water, laten verharden. Deze is iets sterker en hardt sneller.
Toepassing
Kalk is geliefd bij restauratie en bij het metselen van zachte, historische bakstenen, juist omdat het zachter en dampopener is dan cement. Zo kan vocht uit de muur ontsnappen en beschadigt het harde bindmiddel de steen niet. Werk kalk niet uit bij vorst en laat het rustig drogen; luchtkalk heeft tijd en lucht nodig om te verharden.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
