Opgeklampt betekent dat een deur, luik of betimmering van losse planken is verstevigd door er dwarslatten — klampen — op te schroeven of te spijkeren. Meestal komt daar een schuine lat bij, de schoor, die voorkomt dat de deur gaat zakken.
Een opgeklampte deur bestaat dus uit twee lagen: aan één zijde de planken, aan de andere zijde het raamwerk van klampen. Het is de eenvoudigste massieve deurconstructie die er is, van oudsher gebruikt voor bedstee-, stal- en kastdeuren. Tegenwoordig zie je hem vooral bij schuurdeuren, achterpoortdeuren, luiken en afscheidingsschotten.
Hoe bouw je een opgeklampte deur
- Planken kiezen. Rabat-, veer-en-groef- of gewoon geschaafde planken van 18 tot 22 mm. Veer en groef houdt de deur dicht als het hout krimpt.
- Planken op maat leggen met de goede zijde naar beneden, strak tegen elkaar op een vlakke ondergrond.
- Klampen aanbrengen. Twee horizontale klampen van 22 tot 28 mm dik, op ongeveer 15 tot 25 cm van boven- en onderkant. Bij hoge deuren komt er een derde in het midden.
- Schoor plaatsen. De diagonaal loopt vanaf de klamp aan de onderzijde van de scharnierkant schuin omhoog naar de sluitzijde. Zo staat de schoor onder druk en draagt hij het gewicht af naar de scharnieren.
- Bevestigen. Minimaal twee tot drie schroeven per plank per klamp. Traditioneel werd doorgespijkerd en werden de punten omgeklonken (geklonken nagels), wat een verrassend stijve verbinding geeft.
De meestgemaakte fout: de schoor de verkeerde kant op zetten. Loopt de diagonaal van boven bij de scharnieren naar beneden bij het slot, dan werkt hij op trek en hangt de deur binnen een seizoen scheef. Onthoud: de schoor staat altijd met zijn voet bij de scharnieren.
Aandachtspunten
- Schroeflengte. Schroeven mogen niet door de plank heen steken. Bij een plank van 20 mm en een klamp van 25 mm past een schroef van ongeveer 40 mm.
- Werken van het hout. Schroef de planken niet stijf aan elkaar vast in de breedterichting; laat het hout kunnen werken door per plank één rij bevestigingen aan te houden.
- Buiten toepassen. Zorg dat water niet in de naad tussen plank en klamp kan blijven staan. Een klein afschot of een afgeschuinde bovenkant van de klamp scheelt jaren levensduur.
- Scharnieren. Gebruik lange heng- of kruisheng-scharnieren die over meerdere planken doorlopen; die dragen mee in de verstijving.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
