Wat is schooperen?

Schooperen, ook metalliseren, metaalspuiten of thermisch spuiten genoemd, is het thermisch aanbrengen van een laagje metaal, zoals zink, aluminium of een zink-aluminiumlegering, op een vooraf blank gestraald metaaloppervlak. Het metaal wordt in een spuitpistool gesmolten en met perslucht in fijne druppeltjes op het werkstuk (het substraat) gespoten, waar het direct stolt tot een goed hechtende, taaie laag. Het woord is afgeleid van de naam van de Zwitserse uitvinder Max Ulrich Schoop, die het procedé begin 20e eeuw ontwikkelde. De spelling ‘scoperen’ is een verbastering.

Technieken

• Vlamspuiten met draad of poeder: het metaal wordt gesmolten in een gas-zuurstofvlam.
• Elektrisch draadspuiten (arc spray): tussen twee metalen draden wordt een lichtboog getrokken die de draden laat afsmelten.
• Plasmaspuiten en hogesnelheidsspuiten (HVOF): voor speciale, zeer dichte of keramische lagen.

Toepassing

Schooperen wordt veel gebruikt om staal te beschermen tegen corrosie, bijvoorbeeld bij bruggen, sluizen, stalen gevels, hekwerken en onderdelen die te groot zijn voor een verzinkbad. De eisen aan thermisch gespoten zink- en aluminiumlagen staan in NEN-EN-ISO 2063.

Voordelen en aandachtspunten:

• Geen formaatbeperking: anders dan bij thermisch verzinken in een bad kan elk formaat worden behandeld, ook op locatie.
• Geen vervorming: het werkstuk wordt nauwelijks warm, zodat dunne delen niet kromtrekken.
• Voorbehandeling is alles: het oppervlak moet schoon en ruw gestraald zijn. Slecht stralen is de belangrijkste oorzaak van onthechting.
• Afsluiten: de gespoten laag is poreus. Meestal wordt direct een sealer aangebracht en vaak een verf- of poedercoatingsysteem als afwerking (duplexsysteem).
• Galvanische werking: zink (en in mindere mate aluminium) beschermt staal kathodisch: het metaal offert zichzelf op, zodat kleine beschadigingen niet direct gaan roesten.
• Vakwerk: schooperen gebeurt met speciale apparatuur, stofafzuiging en beschermingsmiddelen. Het is geen doe-het-zelfklus.

Gerelateerde termen

• Galvaniseren
• Corrosie
• Grit
• Airless spuiten
• Kathodische bescherming

Bekijk onze bouwtekeningen op fredsbouwtekeningen.nl