Glas ontstaat door een mengsel van kwartszand, soda en kalk bij hoge temperatuur te smelten tot een heldere, harde stof. Elk bestanddeel vervult daarbij een eigen functie.
Toepassing
De hoofdgrondstof van glas is kwartszand, dat voor ongeveer zeventig procent uit siliciumdioxide (silica) bestaat. Zuiver kwartszand vormt het glasnetwerk, de basisstructuur van het materiaal. Kwartszand smelt echter pas bij een zeer hoge temperatuur, rond 1700 °C, wat het maken van glas uit enkel zand kostbaar en energie-intensief maakt.
Om het smeltpunt te verlagen wordt soda (natriumcarbonaat) toegevoegd. Soda werkt als vloeimiddel: het verlaagt de benodigde temperatuur tot ongeveer 1500 °C, waardoor het proces praktischer en zuiniger verloopt. Een nadeel is dat glas met enkel zand en soda wateroplosbaar zou zijn.
Daarom wordt kalk (calciumcarbonaat, of ongebluste kalk) toegevoegd als stabilisator. Kalk maakt het glas chemisch bestendig en duurzaam, zodat het niet door water wordt aangetast. Dit mengsel van silica, soda en kalk vormt de basis van het gangbare kalknatronglas.
Daarnaast worden vaak kleinere hoeveelheden toevoegingen gebruikt, zoals metaaloxiden voor kleur of ontkleuring, en scherven van gerecycled glas die het smelten vergemakkelijken. Wanneer het mengsel in een oven bij circa 1500 °C smelt, ontstaat een stroperige massa die tot glas kan worden gevormd.
Gerelateerde termen
- Glas
- Bouwglas
- Kwarts
- Kalk
- Dubbelglas
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
