Wat is verduurzamen van hout?
Verduurzamen van hout is het behandelen van hout zodat het langer bestand is tegen aantasting door schimmels (houtrot) en insecten. Zo kun je een snelgroeiende, van nature weinig duurzame houtsoort zoals vuren of grenen toch buiten gebruiken. Er zijn twee hoofdroutes: een beschermend middel in het hout brengen, of het hout zelf van structuur veranderen.
Chemisch: impregneren
Bij impregneren wordt een houtverduurzamingsmiddel in het hout gebracht, meestal in een ketel met vacuüm en druk. Hoe diep het middel komt, verschilt sterk per houtsoort: bij vuren maar enkele millimeters, terwijl grenen spinthout het goed opneemt. Lees voor de werking en het verschil met een coating het artikel over impregneren.
Modificeren: het hout zelf veranderen
Bij modificatie wordt de celwand zo veranderd dat schimmels het hout niet meer kunnen afbreken. Er blijft geen biocide achter.
- Thermisch modificeren: het hout wordt in een zuurstofarme omgeving met stoom verhit tot rond de 200 °C. Het wordt duurzamer en vormvaster, krimpt en zwelt minder, maar wordt ook brosser. Voorbeelden zijn Thermowood en Platowood.
- Acetyleren: het hout reageert met azijnzuuranhydride, waardoor de celwand minder water opneemt. Het bekendste merk is Accoya.
- Furfurylering: het hout wordt doordrenkt met furfurylalcohol, dat in het hout uithardt (bijvoorbeeld Kebony).
- Verkiezelen: siliciumverbindingen worden onder druk aan de houtvezels gebonden en vormen een barrière voor schimmels (bijvoorbeeld OrganoWood).
| Thermisch modificeren | Verhit met stoom tot rond de 200 °C in een zuurstofarme omgeving; duurzamer en vormvaster, maar brosser (Thermowood, Platowood) |
|---|---|
| Acetyleren | Reactie met azijnzuuranhydride, waardoor de celwand minder water opneemt (Accoya) |
| Furfurylering | Doordrenkt met furfurylalcohol dat in het hout uithardt (Kebony) |
| Verkiezelen | Siliciumverbindingen onder druk aan de houtvezels gebonden als barrière voor schimmels (OrganoWood) |
Daarnaast is er oppervlaktebehandeling zoals shou sugi ban, waarbij het oppervlak wordt verkoold.
Duurzaamheid meten
Hoe goed hout bestand is tegen houtaantastende schimmels, staat in de duurzaamheidsklasse volgens EN 350: van DC 1 (zeer duurzaam) tot DC 5 (niet duurzaam). EN 335 beschrijft vijf gebruiksklassen, van droog binnen tot permanent in zeewater. Verduurzaming heeft als doel dat het hout past bij de gebruiksklasse waarin je het toepast.
Toepassing
Verduurzaamd hout zie je in schuttingen, palen, vlonders, gevelbekleding, kozijnen en tuinhout. Modificaties worden vooral gekozen waar vormvastheid telt, zoals bij gevels en kozijnen.
Tips en aandachtspunten
- Kies op gebruiksklasse: hout in grondcontact vraagt een zwaardere behandeling dan hout boven de grond.
- Behandel zaagsneden na: bij geïmpregneerd hout zit het middel vaak niet tot in de kern. Zaag je af, smeer de kopse kant dan in met een geschikt middel.
- Constructief beschermen blijft nodig: laat water aflopen, ventileer en houd afstand tot de grond. Ook verduurzaamd hout rot als het constant nat staat.
- Niet verbranden: stook resten van chemisch verduurzaamd hout niet op in een kachel of vuurkorf.
Gerelateerde termen
- Impregneren
- Duurzaamheidsklasse
- Modificeren
- Accoya
- Thermowood
- Houtrot
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
