Wat is overdruk?
Overdruk is een druk die hoger is dan de druk in de omgeving. In de bouw kom je het begrip op drie plaatsen tegen: in de riolering, in een gesloten cv-installatie en bij het meten en beheersen van luchtstromen in een gebouw.
1. Overdruk in de riolering
Een vallende waterkolom in een standleiding stroomt niet als een massieve prop naar beneden, maar langs de wand, met lucht in het midden. Onderaan, waar de leiding een bocht maakt, botst het water en sluit het de doorsnede kortstondig af. De lucht die daaronder zat, wordt weggeperst en de lucht erboven wordt samengedrukt: er ontstaat een drukgolf omhoog.
Het gevolg merk je in huis: rioollucht in de woning. De drukgolf duwt het water uit een sifon of stankafsluiter weg, waarna de afvoer open staat naar het riool.
Wat helpt:
- Een ontspanningsleiding (ontluchting) tot boven het dak, zodat de lucht kan uitwijken in plaats van de sifons weg te drukken.
- Ruime bochtstralen onderaan de standleiding in plaats van een scherpe knie.
- Voldoende leidingdiameter; te krap gedimensioneerd geeft juist een volle doorsnede en dus grotere drukgolven.
- Sifons met voldoende waterslot en, waar ontluchten niet kan, een beluchter.
2. Overdruk in een cv-installatie
Een gesloten cv-installatie staat onder druk, doorgaans rond 1,5 tot 2 bar in koude toestand. Water zet uit bij verwarming; het expansievat vangt die uitzetting op. Is het vat te klein of het membraan defect, dan loopt de druk te ver op en blaast het overstortventiel af — meestal ingesteld rond 3 bar. Dat is een veiligheidsvoorziening, geen normale werking: als het ventiel regelmatig water afvoert, is de oorzaak vrijwel altijd het expansievat.
3. Overdruk als meet- en beheersmiddel
Bij een blowerdoortest wordt de woning kunstmatig op over- en onderdruk gebracht (in de regel 50 pascal) om de luchtdichtheid te bepalen en lekken op te sporen. Bij overdruk voel je de lekstromen aan de buitenzijde, bij onderdruk aan de binnenzijde.
Daarnaast wordt overdruk gebruikt om lucht doelbewust te sturen: een trappenhuis dat onder overdruk staat, houdt rook buiten en blijft daardoor bruikbaar als vluchtroute.
Gerelateerde termen
Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.
