Wat is een polderstuk?

Een polderstuk — ook expansiestuk genoemd — is een beweegbare verbinding tussen de binnenriolering en de buitenriolering. Het zorgt ervoor dat er geen spanning op de leiding komt wanneer de grond buiten het gebouw zakt ten opzichte van het gebouw zelf.

De naam verwijst naar de situatie waarvoor het is bedacht: de slappe poldergrond, waar het maaiveld zakt terwijl het op palen gefundeerde huis blijft staan.

Hoe het eruitziet

De gangbare uitvoering bestaat uit twee bochten van 90 graden met daartussen een stuk buis van ongeveer een halve meter. De verbindingen zijn uitgevoerd met manchetmoffen: rubbermoffen waarin de buis kan schuiven en enigszins kan hoeken.

Daardoor ontstaat een lus die verticale beweging opneemt. Zakt de buitenleiding, dan schuift het stuk mee zonder dat de leiding bij de gevel wordt afgebroken.

Wanneer je het toepast

• Bij bebouwing op slappe, zettingsgevoelige grond — klei en veen
• Waar het gebouw op palen is gefundeerd en het terrein niet
• Bij korte leidingen waar weinig lengte beschikbaar is om de beweging te verdelen
• Waar de riolering aan de fundering of aan de vloer is bevestigd en dus de beweging van het gebouw volgt

Praktische aandachtspunten

• Voorspanning. Als er een forse zakking wordt verwacht, wordt het polderstuk bij aanleg bewust iets “hoog” gezet, zodat het na zetting nog steeds op afschot ligt en niet doorhangt.
• Afschot blijft nodig. Een lus die na zetting een waterzak vormt, geeft stankoverlast en verstopping. Reken de verwachte restzetting mee in het hoogteverschil.
• Doorvoer door de gevel. Gebruik in de wand of fundering een mantelbuis of een sparing met speling; een leiding die strak is ingemetseld, breekt bij de eerste centimeters zetting.
• Bereikbaarheid. Zet er een ontstoppingsstuk bij, bij voorkeur buiten of in de kruipruimte. Bochten zijn altijd het eerste punt waar een verstopping blijft steken.
• Niet klemmen. Het stuk moet kunnen bewegen. Beugel het niet vast en stort het niet in.

Gerelateerde termen

• Polder
• Zetting
• Buitenriolering
• Binnenriolering
• Mantelbuis
• Kruipruimte

Meer weten over bouwkundige termen? Bekijk onze kennisbank op fredsbouwtekeningen.nl.